معرفی قرص صفرابر
قرص صفرابر یا اهلیلج داروی طب اسلامی برای غلبه صفرا است. کسی که گرگرفتگی دارد، زود عصبانی می شود و دهانش تلخ است، در طب اسلامی سراغ این دارو می رود.
صفرابر از داروهای ترکیبی آیت الله تبریزیان است. استاد در درس طب گفته صفرابر بعد از صاف کننده خون و داروی جامع، از پرمصرف ترین داروهاست و در شهرهایی مثل قم و خوزستان مصرف بیشتری دارد. این محصول قرص است و هر شب پیش از خواب خورده می شود.
مزایای قرص صفرابر
برای مزاج گرم: برای کسی ساخته شده که گرما و صفرا در بدنش غلبه دارد.
مصرف شبانه: هر شب سه قرص، بعد از آخرین وعده غذا.
قرص به جای معجون: تلخی صبر زرد و هلیله را حس نمی کنید.
ترکیب خنک کننده: خرفه، کاسنی و سنجد در طب سنتی سرد شمرده می شوند. استاد خرفه را شاید بهترین درمان صفرا دانسته است.
ترکیبات قرص صفرابر
فرمول پایه صفرابر در درس استاد تبریزیان پنج جزء دارد: خرفه، تخم خرفه، هلیله زرد، کاسنی و سقمونیا. نسخه ای که امروز مرکز طب اسلامی می سازد پنج جزء دیگر هم دارد. اجزا آسیاب و با عسل ترکیب می شوند:
جزء | مقدار در درس استاد | کار آن در طب سنتی |
|---|---|---|
خرفه | ۲ واحد | سرد و تر است و گرمی صفرا را می گیرد |
تخم خرفه | ۲ واحد | همان خاصیت برگ خرفه را دارد |
هلیله زرد | ۲ واحد | به گفته استاد صفرابر است (هلیله سیاه سودابر است) |
کاسنی | ۳ واحد | سرد است و در روایات سفارش شده |
سقمونیا | یک چهارم واحد | ملین قوی است و صفرا را با کار انداختن شکم بیرون می برد |
سنجد، ترنجبین، صبر زرد، جاوشیر و عسل | در نسخه مرکز | صبر زرد هم ملین است و عسل اجزا را به هم می چسباند |
کاربرد قرص صفرابر
صفرابر برای کم کردن صفرای بدن و نشانه هایی است که از آن می آیند. استاد تبریزیان و کتاب داروخانه تخصصی طب اسلامی این موارد را برای آن آورده اند:
غلبه صفرا
گرگرفتگی و تب درونی
عصبانیت بیش از حد و استرس
خشکی و تلخی دهان
آبریزش دهان و بینی
تکرر ادرار
خواب آلودگی صبحگاهی
گرمازدگی
ریزش مو در جوانی
علائم غلبه صفرا از دید طب اسلامی
اگر چند تا از این نشانه ها را با هم دارید، به گفته استاد تبریزیان احتمالا صفرا در بدنتان غلبه دارد. ستون آخر می گوید کجا موضوع فقط مزاج نیست و باید پیش پزشک بروید.
نشانه | در زندگی روزمره یعنی | کی پیش پزشک بروید |
|---|---|---|
گرگرفتگی و تب درونی | بدن از بیرون خنک است ولی از درون حس داغی دارید | اگر دماسنج تب واقعی نشان می دهد |
تندی و پشیمانی | زود از کوره درمی روید و زود پشیمان می شوید | اگر عصبانیت کنترل زندگی را از دستتان گرفته |
خواب نامنظم | شب دیر خوابتان می برد و صبح خواب سنگین دارید | اگر بی خوابی چند هفته طول کشیده |
تشنگی و تکرر ادرار | زیاد آب می خورید و زیاد دستشویی می روید | تشنگی شدید با کاهش وزن را حتما آزمایش قند بدهید |
تعریق و آبریزش | کف دست و پا عرق می کند یا در خواب آب دهانتان می ریزد | تعریق شبانه همراه تب یا کاهش وزن |
تلخی دهان و زردی صورت | صبح ها دهانتان تلخ است | اگر سفیدی چشم یا پوست زرد شده، همان روز پیش پزشک بروید |
در طب اسلامی تا حدود چهل سالگی دوره غلبه صفرا حساب می شود و تابستان فصل صفراست.
برای چه کسانی مناسب است
کسایی که گرگرفتگی دارن و همیشه گرمشونه
کسایی که دهنشون تلخ و خشکه
کسایی که زود عصبانی می شن و مزاجشون گرمه
جوونا و میانسالای زیر چهل سال که مزاج گرم دارن
کسایی که مشاور طب اسلامی صفرابر رو براشون نوشته
روش مصرف قرص صفرابر
هر شب پیش از خواب سه عدد قرص بخورید.
بعد از خوردن قرص چیزی نخورید.
مرکز طب اسلامی برای دیدن اثر، مصرف دست کم سه قوطی را پیشنهاد کرده است.
چه انتظاری داشته باشید: سقمونیا و صبر زرد ملین اند و ممکن است در روزهای اول مزاجتان نرم تر شود. استاد تبریزیان کار کردن شکم را یکی از راه های بیرون رفتن صفرا می داند. اگر اسهال شدید یا آبکی شد، مصرف را قطع کنید.
در کتاب، مقدار معجون این دارو یک قاشق مرباخوری شب هنگام خواب آمده است. قرص همین مقدار را ساده تر به شما می رساند.
خوراکی های همراه و پرهیز
استاد تبریزیان در درس درمان صفرا خوراکی هایی را از روایات آورده که کنار دارو به کار می آیند:
بیشتر بخورید: سرکه، سویق خشک (آرد بوداده جو و گندم) صبح ناشتا، آلو یا آلو بخارا، خیار، کاسنی، خرفه، شیرخشت، ماهی تازه و آب خنک.
اندازه نگه دارید: آلو را زیاد نخورید. استاد حدود چهار عدد در شب را کافی دانسته، چون زیادش مفاصل را اذیت می کند.
کمتر کنید: گوشت زیاد و خستگی زیاد، به ویژه در روزهای گرم.
مصرف همراه با داروهای دیگر طب اسلامی
صفرابر یکی از چهار داروی مزاج طب اسلامی است. هر چهار دارو در دسته داروی ضد بلغم و اصلاح مزاج کنار هم آمده اند. این جدول کمک می کند ببینید کدام به حال شما نزدیک تر است:
دارو | مزاج | نشانه های آشنا | زمان مصرف |
|---|---|---|---|
قرص صفرابر | صفرا (گرم و خشک) | گرگرفتگی، زود عصبانی شدن، تلخی دهان، خواب صبح | شب |
سودا (سرد و خشک) | یبوست، خشکی پوست، تیرگی رنگ چهره، فکر و خیال | صبح ناشتا | |
بلغم (سرد و تر) | خلط پشت گلو، سردی دست و پا، سستی، فراموشی | شب | |
رطوبت و بلغم | تعریق زیاد، آبریزش بینی و دهان، تکرر ادرار | صبح ناشتا |
اگر نشانه های دو ردیف را با هم دارید، این را با مشاور طب اسلامی در میان بگذارید. استاد تبریزیان گفته دو مزاج می توانند با هم غلبه کنند و درمانشان هم ترکیبی است.
استاد تبریزیان گفته صفرابر رطوبت بدن را کم نمی کند و اگر تعریق و رطوبت هم دارید، داروی طریفل را می شود کنارش مصرف کرد. در طب اسلامی برای کبد و صفرا مرکب یک (فلوس با عسل) هم به کار می رود.
نحوه نگهداری
در قوطی را محکم ببندید و در جای خشک و خنک نگه دارید.
دور از دسترس کودکان نگه دارید.
هشدارهای مصرف
در بارداری و شیردهی مصرف نکنید. صبر زرد و سقمونیا ملین قوی اند و آژانس دارویی اروپا مصرف صبر زرد را در بارداری، شیردهی و زیر ۱۲ سال توصیه نمی کند.
به کودکان بدون نظر پزشک ندهید.
کسی که اسهال، بیماری التهابی روده یا درد شکم با علت نامعلوم دارد مصرف نکند.
اگر چشم یا پوستتان زرد شده، دارو نخورید و به پزشک مراجعه کنید. زردی می تواند نشانه بیماری کبد یا کیسه صفرا باشد.
بیشتر از مقدار گفته شده نخورید.
سوالات متداول
اهلیلج همان صفرابر است؟
بله. اهلیلج نام دیگر داروی صفرابر در کتاب داروخانه تخصصی طب اسلامی است.
صفرابر شکم را کار می اندازد؟
ممکن است. سقمونیا و صبر زرد ملین اند و در نگاه طب اسلامی کار کردن شکم بخشی از دفع صفراست. اگر اسهال شدید شد، مصرف را قطع کنید.
صفرابر را صبح هم می شود خورد؟
زمان مصرف این دارو شب پیش از خواب است. اگر مشاورتان برنامه دیگری نوشته، طبق نظر او بخورید.
صفرابر را چه کسی نباید بخورد؟
خانم باردار یا شیرده، کسی که اسهال دارد و کسی که چشم یا پوستش زرد شده است.
اگر هم گرمی دارم و هم تعریق زیاد، صفرابر بخورم یا طریفل؟
استاد تبریزیان گفته در بدن مرطوب، طریفل علامت را برطرف می کند و صفرابر ریشه را. این دو را می شود کنار هم مصرف کرد.
صفرابر برای گرگرفتگی یائسگی خوب است؟
گرگرفتگی دوران یائسگی علت هورمونی دارد و باید با پزشک زنان بررسی شود. این دارو جای درمان آن را نمی گیرد.
صفرابر را چند وقت بخورم؟
مرکز طب اسلامی دست کم سه قوطی را پیشنهاد کرده است. ادامه آن را با مشاور هماهنگ کنید.
نکته صادقانه
صفرابر از داروهای اجتهادی طب اسلامی است و این ترکیب در پژوهش بالینی بررسی نشده است. گرگرفتگی میانسالی، تب و زردی علت های پزشکی مهمی دارند و باید با پزشک بررسی شوند.
منابع
کتاب داروخانه تخصصی طب اسلامی، بخش دوم، داروهای اجتهادی، صفحه ۴۱۵










